Balk, St. Ludgeruskerk
|
| Kerk |
|
De St. Ludgeruskerk is gebouwd in 1882-1883 naar een ontwerp van A. Tepe (1840-1920). De bouwstijl is Neogotische.
Het betreft een driebeukige basiliek die is uitgevoerd in donkerrode baksteen in kruisverband op een eveneens donkerrood
trasraam en wordt gedekt door een maasdak met antracietkleurige leien. Op 30 juli 1883 is de kerk ingewijd.
Het gebouw heeft gebrandschilderde ramen, gemaakt door een glasschilder uit Utrecht in 1914. De klokkentoren heeft
een naaldspits en een bescheiden dakkapel. In de klokkentoren hangen twee klokken uit 1947 en één uit 1995. Op het zadeldak
van het middenschip zijn aan weerszijden drie kleine dakkapellen aangebracht. De daken van de absis, de twee absidiolen en van
de twee zijbeuken hebben elk één dakkapel.
Het hoofdaltaar is in 1899 gemaakt door Frederich Wilhelm Mengelberg voor Michaëlkerk in Zwolle. Het is in 1963 naar Balk verplaatst. In de doopkapel bevinden zich schilderingen die gemaakt zijn door de Friese schilder IJdema. In de westelijke zijbeuk bevindt zich naast de ingang een ikoon-altaar dat sinds de jaren 30 in de kerk aanwezig is. In de zijbeuken bevinden zich muurschilderingen, eveneens van de hand van J.M. IJdema, met als onderwerp de kruiswegstatie. In de oostelijke absidiool bevindt zich het Maria-altaar en in de westelijke absidiool het Heilig Hart-altaar. Beide altaren zijn geplaatst in 1911 en vervaardigd door Fernelmond uit 's Hertogenbosch. De kerk behoort sinds 2015 tot Heilige Christoffelparochie, samen met de RK kerken van Bakhuizen, Sloten, Joure, Lemmer, Sint Nicolaasga en Woudsend. De St. Ludgeruskerk is een rijksmonument. |
| Orgel |
| 1883 |
| C.B. Adema & Zn uit Leeuwarden plaatsen een kabinetorgel in de nieuwe kerk. het orgel is afkomstig uit de oude kerk en dateerd uit ongeveer 1850. De bouwer daarvan is niet bekend. |
| 1906 |
| Fa. Gebr. Adema uit Leeuwarden bouwen een nieuw orgel. Het voormalige kabinetorgel is daarna verdwenen. |
| 1938 |
| Dispositiewijziging door orgelmaker Pannekoek. De Fluit 4' wordt vervangen door de tot Celeste 8' omgestemde Viola 8'. Ook wordt een nieuw Viola 8' geplaatst. |
| 1977 |
| H. Schreurs uit Amsterdam voert een restauratie uit. Adviseur is Hans van der Harst uit Utrecht. De Celeste wordt een Quint 3'. |
| 1985 |
| Antoine Schreurs uit Amsterdam / Fa. Gebr. Adema uit Leeuwarden voeren een restauratie uit. |
| 2013 |
| Restauratie en aanpassing door Adema's Kerkorgelbouw. De Quint 3' wordt vervangen door een (gedekte) Fluit 4'. Het (zinken) front wordt opnieuw gespoten, de labia's worden voorzien van een goudtint. |
| Dispositie |
| Manuaal, C - f''' | Pedaal, C - f | ||||||
|
Prestant Viola di Gamba (vanaf fis0) Holpijp B (C-f0) Roerfluit D (vanaf fis0) Octaaf Fluit Octaaf |
8' 8' 8' 8' 4' 4' 2' |
Aangehangen | |||||
| Geschiedenis over kerk en orgel |
| Verteller | : | Jan Jongepier (1941-2011) |
| Duur | : | 6 minuten en 40 seconden |
| Bron | : | Radio opname Omrop Fryslân uit 2003 |
| Improvisatie |
| Organist | : | Jan Jongepier |
| Duur | : | 9 minuten en 46 seconden |
| Bron | : | Radio opname Omrop Fryslân uit 2003 |